piątek 06.11.2026 · tydzień 3 · Prąd, silniki i lutowanie na poważnie
Bity kontra atomy: agent projektuje, Ty mierzysz (plus zasilanie robota pod obciążeniem)
Na koniec dnia: tabela „przewidziane przez agenta / zmierzone przez Ciebie / dlaczego inaczej” dla czterech układów, i druga tabela: napięcie koszyka 4×AA, powerbanku i LiPo bez obciążenia i z silnikiem. Wiesz z własnej ręki, dlaczego projekt w komputerze nigdy nie zgadza się ze stołem co do joty.
Wprowadzenie 1/2
Po co to dziś
Christian Keil (inżynier satelitów, artykuł z 20.10.2026 „Superhuman Hardware Design Is The Easy Part”) opisuje, jak osiem miesięcy budował swojego pierwszego drona FPV: części zamówił w styczniu, dostał w lutym, przypomniał sobie w czerwcu, w lipcu dron się zapalił, w sierpniu wylądował na dachu sąsiada, i dopiero wtedy ściągnął symulator. Jego teza: komputer (i sztuczna inteligencja) będzie wkrótce projektować sprzęt lepiej niż ludzie, ale granica między światem bitów i atomów jest „stratna”: trudno zapisać projekt w materii bez błędu i trudno odczytać świat z powrotem do komputera. Dziś przechodzisz tę granicę cztery razy, w obie strony, z miernikiem w ręku.
Wprowadzenie 2/2
Do czego prowadzi
Po co: od tygodnia 4 ja projektuję (schemat, kod, obudowa), a Ty budujesz i mierzysz. Ten dzień uczy, czego projekt z komputera nie wie: tolerancji części, temperatury, czasu i tego, co widać dopiero na zdjęciu. To jest także dzień zasilania robota: te same prawa zdecydują, czy robot z tygodnia 5 ruszy z miejsca.
Teoria 1/6 · 20 minut przed częściami
Zapis bitów w atomy jest stratny.
Agent liczy dzielnik napięcia z oporników 1 kΩ i 2 kΩ i dostaje 3,333 V. Na stole opornik „1 kΩ” ma tolerancję 5 % (złoty pasek), czyli jest gdzieś między 950 a 1 050 Ω, zasilanie 5 V z USB bywa 4,8–5,1 V, a miernik sam pobiera prąd. Wynik 3,21 V to nie błąd budowy, to cena przejścia z bitów w atomy. Umiejętność: policzyć, ile tej różnicy pochodzi skąd.
Teoria 2/6 · 20 minut przed częściami
Odczyt atomów w bity jest jeszcze trudniejszy.
Keil wymienia pięć powodów: świat się zmienia (temperatura, zużycie), danych jest mało (nie wszędzie da się włożyć czujnik), dane są drogie (precyzyjny pomiar kosztuje), fizyka ma opóźnienie (ładowanie kondensatora, cykle cieplne, nie da się przyspieszyć) i część informacji jest jakościowa (czy to dobrze leży w dłoni). Dziś dotkniesz trzech pierwszych i czwartego.
Teoria 3/6 · 20 minut przed częściami
Termistor to opornik, którego wartość zależy od temperatury: 10 kΩ w 25 °C, kilka tysięcy omów mniej w palcach.
Ta sama część, dwa odczyty. Każdy projekt z komputera zakłada 25 °C.
Teoria 4/6 · 20 minut przed częściami
Kondensator ładowany przez opornik rośnie do napięcia zasilania w tempie zadanym przez iloczyn R·C (stała czasowa): 10 kΩ × 100 µF = 1 sekunda do 63 %, pięć sekund do „pełna”.
Tego nie da się przyspieszyć poleceniem; można tylko zmienić R albo C. To jest to „opóźnienie fizyki”, o którym pisze Keil przy testach satelitów.
Teoria 5/6 · 20 minut przed częściami
Zdjęcie przed każdą zmianą.
Keil: po awarii okazuje się, że pomogłoby jedno zdjęcie płytki w połowie montażu, którego nikt nie zrobił. Twoja zasada od dziś: zanim zmienisz coś na płytce stykowej, zdjęcie telefonem. Kosztuje 3 sekundy, ratuje godzinę.
Teoria 6/6 · 20 minut przed częściami
Zasilanie pod obciążeniem: bateria ma opór wewnętrzny.
Bez obciążenia koszyk 4×AA pokazuje 6 V, z silnikiem w rozruchu spada do 4,5 V, a płytka 5 V może się zrestartować (brown‑out). Powerbank trzyma 5 V, ale wyłącza się, gdy prąd jest za mały. LiPo 1S daje 3,7–4,2 V i duży prąd, ale wymaga pilnowania. Projekt mówi „5 V”, stół mówi „5 V, dopóki nic nie ruszy”.
Przygotowanie · 10 minut
Zbierz z magazynu i połóż na macie
Adres to pudełko, rząd i kolumna z mapki na wieczku. W bloku 3 wszystko wraca na te same miejsca.
Części (26)
Narzędzia i rzeczy użyte nietypowo (2)
Krok 1 z 5
Przejście 1, zapis: dzielnik 5 V → 3,3 V
Mój projekt (policzony, nie zmierzony): 5V → opornik 1 kΩ → punkt pomiaru → dwa oporniki 1 kΩ szeregowo (2 kΩ) → GND; w punkcie pomiaru ma być 3,333 V. Zbuduj to na płytce stykowej zasilanej z UNO (5V, GND). Zanim zmierzysz napięcie, zmierz miernikiem (tryb Ω) każdy z trzech oporników osobno i napięcie 5V na płytce. Potem napięcie w punkcie pomiaru.
Krok 2 z 5
Przejście 2, odczyt zmienia się z temperaturą
Termistor w tryb Ω miernika: odczyt na stole, potem ściśnij go w palcach na 20 sekund, potem połóż 5 cm od żarówki lampy z lupą na minutę. Trzy liczby. Zdjęcie miernika przy każdej.
Krok 3 z 5
Przejście 3, fizyka ma opóźnienie
5V → opornik 10 kΩ → kondensator 100 µF (dłuższa nóżka od strony opornika) → GND. Miernik w trybie V na kondensatorze. Wepnij zasilanie i licz sekundy na głos: po 1 s ma być ok. 3,2 V (63 %), po 5 s ok. 5 V. Wyjmij zasilanie, patrz, jak powoli opada przez miernik. Potem zamień opornik na 1 kΩ: dziesięć razy szybciej.
Krok 4 z 5
Przejście 4, dane, których nie zebrałeś
Zrób zdjęcie płytki. Zdejmij jeden przewód z dzielnika z kroku 1 (nie patrząc, który) i odłóż telefon. Teraz z pamięci: co się zmieniło? Sprawdź ze zdjęciem. Od dziś zasada: zdjęcie przed każdą zmianą na płytce.
Krok 5 z 5
Pętla z agentem
Wyślij mi tabelę z kroku 1. Dostaniesz poprawiony projekt (nowe wartości oporników z Twoich pomiarów) i nowe przewidywanie. Zbuduj drugą wersję i zmierz. Druga iteracja ma być bliżej niż pierwsza: to jest ten cykl projekt → budowa → test → poprawka, o którym pisze Keil.
Blok 2 · budowa tygodnia · 1/1
Zasilanie robota pod obciążeniem
Koszyk 4×AA (z podwozia), powerbank i LiPo z drona (ostrożnie, przez przewody z wtyczki, nie zwierać): dla każdego zmierz napięcie bez obciążenia, potem z silnikiem TT podłączonym bezpośrednio na 3 sekundy (miernik równolegle do źródła). Zapisz spadek. Potem silnik przytrzymany palcem przez 1 s (prąd rozruchu, największy spadek).
Blok 3 · 30 minut
Dowód, notatka, porządek
zdjęcie obu tabel (ręcznie albo w notatce) i zdjęcie miernika na kondensatorze w trakcie ładowania
Pięć zdań: ile woltów „zgubiło się” między moim projektem a Twoim stołem i skąd; co zrobił termistor w palcach; ile sekund trwało ładowanie; która zmiana na płytce umknęłaby bez zdjęcia; które zasilanie wybierasz do robota.
- 2-*Płytka stykowa 830 pól
- 2-*Rezystor 10 Ω
- 2-*Rezystor 100 Ω
- 2-*Rezystor 1 kΩ
- 2-*Rezystor 5,1 kΩ
- 2-*Rezystor 10 kΩ
- 2-*Rezystor 100 kΩ
- 2-*Rezystor 10 Ω
- 2-*Rezystor 100 Ω
- 2-*Rezystor 10 kΩ
- 2-*Rezystor 100 kΩ
- 2-*Termistor
- 2-*Kondensator elektrolityczny 10 µF 50 V
- 2-*Kondensator elektrolityczny 100 µF 50 V
- 2-*Dioda LED biała
- 2-*Dioda LED żółta
- 2-*Dioda LED niebieska
- 2-*Dioda LED zielona
- 2-*Dioda LED czerwona
- 2-*Dioda LED RGB
- 2-*Rezystor 220 Ω
- 9-A2Klon UNO z gniazdem USB-C
- 13-*Silnik TT z przekładnią
- 6-*Przewód połączeniowy męsko-męski 20 cm
- 6-*Przewód połączeniowy męsko-żeński 20 cm
- 6-*Przewód połączeniowy żeńsko-żeński 20 cm
- biurkoLampa z lupą 5 dioptrii (odebrana 19.10)
- biurkoiPhone (USB-C)
Dowód wyślij w rozmowie; po zapisaniu dzień dostaje punkt. Karta dnia: Warsztat → Plan → 06.11